Tự sửa nhà cấp bốn có thể giúp gia chủ tiết kiệm 30 đến 40% tiền công so với thuê trọn gói. Nhưng tôi nói thật, đã đi làm thợ và sửa chữa nhà cửa mười mấy năm, tôi chứng kiến nhiều người tiết kiệm được tiền công lại mất gấp đôi vì làm sai vài chỗ căn bản. Số tiền đó, mồ hôi đó, đúng nghĩa là học phí xương máu.
Bài này tôi gom lại 5 kinh nghiệm xương máu khi tự sửa nhà cấp bốn, mỗi điều đi kèm một sai lầm thực tế tôi từng gặp và cách làm cho đúng. Đọc kỹ trước khi cầm búa, bạn sẽ đỡ được rất nhiều tiền và rất nhiều đêm mất ngủ.
Video 5 kinh nghiệm xương máu khi tự sửa nhà cấp bốn
Kinh nghiệm 1: Đừng cầm búa trước khi hiểu căn nhà
Sai lầm đắt nhất mà tôi hay thấy là đập trước, nghĩ sau. Có gia chủ muốn thông hai phòng cho rộng nên đập một bức tường giữa nhà. Sáng hôm sau trần xuất hiện vết nứt chéo, mái võng nhẹ xuống. Đó là tường chịu lực, đập đi là cả căn nhà mất điểm tựa.
Trước khi tự sửa nhà cấp bốn, việc đầu tiên là khảo sát kết cấu, không phải chọn màu sơn. Bạn cần nhận ra đâu là tường chịu lực và đâu là tường ngăn thường:
- Tường chịu lực thường dày hơn (xây gạch đôi, dày từ 200mm), nằm ở biên nhà, hoặc nằm ngay dưới đòn dông, xà gồ, dầm mái.
- Tường ngăn thường mỏng (xây gạch đơn, khoảng 100mm), chỉ có tác dụng chia phòng, đập được.
Đồng thời kiểm tra ba thứ hay hỏng âm thầm ở nhà cấp bốn cũ: nền móng có bị lún nứt không, hệ xà gồ và đòn tay đỡ mái có bị mục mối không, mái tôn hay mái ngói có dột chỗ nào. Nhà cấp bốn thường nền móng đơn giản, để lâu năm là yếu.
Mẹo của thợ: vẽ lại mặt bằng hiện trạng ra giấy, đánh dấu rõ tường nào được phá, tường nào giữ. Chỗ nào nghi ngờ thì mời người có chuyên môn xem một buổi, tốn vài trăm nghìn nhưng rẻ hơn nhiều lần so với chống đỡ lại một căn nhà đã yếu.
Kinh nghiệm 2: Lập dự toán chi tiết và để dành 20 đến 30% dự phòng
Cái bẫy lớn thứ hai là tính tiền theo phần nhìn thấy được. Người ta tính đủ tiền sơn, gạch, bộ bàn ghế mới, nhưng quên mất phần ẩn bên trong nhà cũ. Đến lúc cạy lớp gạch cũ ra mới lòi xà gồ mục, dây điện lão hóa, ống nước rỉ, chân tường ẩm mốc. Phát sinh dồn dập, hết tiền giữa chừng, nhà bỏ dở mấy tháng trời, sống trong cảnh bụi bặm dở dang.
Cách làm đúng là lập dự toán theo từng hạng mục, không gộp một cục:
- Liệt kê từng đầu việc: tháo dỡ, xây trát, chống thấm, điện nước, lát nền, sơn, nội thất.
- Ước tính khối lượng nhân đơn giá cho từng việc.
- Cộng thêm 20 đến 30% dự phòng cho phần phát sinh ẩn. Nhà càng cũ, tỉ lệ dự phòng càng cao.
Vài khoảng giá tham khảo ở khu vực TPHCM (chỉ để bạn hình dung, giá thật thay đổi theo thời điểm và nhà cung cấp): sơn lại trọn gói thường tính theo mét vuông tường, lát gạch nền tính theo mét vuông sàn, chống thấm tính riêng theo khu vực xử lý. Bạn nên xin báo giá vật tư tại chỗ trước khi chốt.
Mẹo: mua vật tư theo từng đợt đúng tiến độ, đừng ôm hết một lần. Vừa đỡ đọng vốn, vừa tránh mua dư rồi để hỏng.
Kinh nghiệm 3: Làm đúng thứ tự, chống thấm trước khi hoàn thiện
Đây là kinh nghiệm xương máu mà gần như ai tự sửa nhà cấp bốn lần đầu cũng dính. Nhiều người nôn nóng cái đẹp, sơn nhà long lanh trước, lát gạch bóng loáng trước. Mưa vài trận, tường loang lổ vết ố, chân tường mốc đen, sơn bong từng mảng. Cạo ra làm lại từ đầu, tốn gấp đôi cả tiền lẫn công.
Nguyên tắc bất di bất dịch: phần thô và chống thấm phải xong trước phần hoàn thiện. Thứ tự đúng khi cải tạo nhà cấp bốn là:
- Xử lý kết cấu, mái, xà gồ.
- Đi điện nước âm tường.
- Chống thấm các điểm xung yếu.
- Tô trát, chờ khô.
- Sơn, lát gạch.
- Lắp đặt nội thất sau cùng.
Những điểm bắt buộc phải chống thấm kỹ ở nhà cấp bốn: mái và sân thượng, sàn và chân tường nhà vệ sinh, cổ ống thoát nước, khe tiếp giáp giữa mái cũ và tường, chân tường tiếp đất hay bị ẩm ngược. Chọn đúng vật liệu cho từng vị trí, gốc xi măng hay màng chống thấm tùy chỗ. Riêng nhà vệ sinh, sau khi chống thấm nên ngâm thử nước 24 giờ, không thấy rò mới lát gạch. Bước thử nước này nhiều người bỏ qua và phải trả giá.
Kinh nghiệm 4: Điện nước âm tường, đừng bao giờ làm ẩu hay tiếc tiền
Điện và nước là phần nằm trong tường, làm xong là chôn luôn, hỏng thì phải đục ra. Tôi từng thấy gia chủ tự kéo dây điện cho cả nhà chung một nhánh, tiết diện dây nhỏ, vừa lắp thêm máy lạnh là nhảy aptomat liên tục, nặng hơn là nóng dây gây chập cháy. Lại có nhà nối ống nước ẩu, vài tháng sau rò rỉ thấm ra mảng tường vừa sơn, phải đục cả khoảng tường mới làm lại.
Làm cho đúng ở phần này:
- Chia đường điện thành nhiều nhánh riêng: chiếu sáng, ổ cắm, máy lạnh, bình nóng lạnh tách biệt, mỗi nhánh có aptomat riêng.
- Dùng dây đủ tiết diện theo công suất, đặc biệt cho máy lạnh và bình nóng lạnh. Lắp thêm aptomat chống giật cho khu vực ẩm ướt.
- Ống nước nóng và nước lạnh đi đúng loại, mối nối làm kỹ, thử áp lực nước trước khi tô trát che lại.
Mẹo cực kỳ hữu ích: trước khi tô trát che đường điện nước, hãy chụp ảnh lại toàn bộ sơ đồ đường dây và đường ống trên tường. Sau này khoan treo đồ, bạn nhìn ảnh là biết tránh, không khoan trúng dây điện hay ống nước.
Và xin nhấn mạnh: phần đấu nối điện chính nếu bạn không rành thì thuê thợ điện. Đây là chỗ liên quan tính mạng, không phải nơi để tiết kiệm vài trăm nghìn.
Kinh nghiệm 5: Chọn vật liệu và nội thất hợp khí hậu nóng ẩm, đúng ngân sách
Kinh nghiệm cuối cùng là chuyện vật liệu, và đây là chỗ tôi rành nhất sau mười mấy năm làm nghề mộc. Rất nhiều người ham rẻ, sửa nhà xong sắm đồ gỗ công nghiệp giá mềm cho nhanh. Khí hậu Nam Bộ nóng ẩm, gặp nước hay hơi ẩm là ván dăm, ván MDF phồng rộp, bung cạnh, mối mọt. Một đến hai năm phải thay mới, tính ra còn đắt hơn làm chắc ngay từ đầu.
Nguyên tắc chọn vật liệu cho nhà cấp bốn ở vùng nóng ẩm:
- Khu vực ẩm ướt (bếp, nhà vệ sinh, chân tường) ưu tiên vật liệu chịu ẩm, chịu nước.
- Phần nội thất dùng lâu dài như giường, tủ quần áo, bàn ăn, tủ thờ nên ưu tiên gỗ tự nhiên. Các loại như gõ đỏ, xoan đào, sồi, căm xe vừa bền chắc, chịu được độ ẩm, càng dùng càng lên màu đẹp, rất hợp với nhà cấp bốn muốn ở lâu dài.
- Cân đối ngân sách thông minh: chỗ nào chịu lực, chịu ẩm, dùng hằng ngày thì đầu tư chắc; chỗ trang trí thuần túy thì làm vừa phải.
Đồ gỗ tự nhiên có chi phí ban đầu cao hơn, nhưng đặt lên bàn cân tuổi thọ chục năm trở lên thì lại là lựa chọn tiết kiệm và yên tâm nhất cho một căn nhà bạn định gắn bó lâu.
Tóm tắt thứ tự công việc khi tự sửa nhà cấp bốn
Để bạn dễ nhớ, đây là trình tự gói gọn: khảo sát kết cấu, lập dự toán có dự phòng, xử lý thô và mái, đi điện nước, chống thấm, tô trát chờ khô, sơn và lát, lắp nội thất sau cùng. Làm đúng thứ tự này là bạn đã tránh được phần lớn rủi ro tốn kém.
Câu hỏi thường gặp khi tự sửa nhà cấp bốn
Tự sửa nhà cấp bốn có cần xin phép xây dựng không? Nếu chỉ sửa chữa, cải tạo bên trong mà không thay đổi kết cấu chịu lực, không nâng tầng, không thay đổi diện tích thì thường không phải xin phép. Nhưng nếu đụng đến kết cấu, nâng mái, cơi nới thì cần kiểm tra quy định tại địa phương trước khi làm. Cứ hỏi rõ ở phường để tránh rắc rối.
Nên để dành bao nhiêu phần trăm chi phí dự phòng khi tự sửa nhà cấp bốn? Tối thiểu nên để dành 20 đến 30% tổng dự toán cho phần phát sinh. Nhà càng cũ thì phần ẩn như xà gồ mục, điện nước lão hóa, tường ẩm càng nhiều, nên tỉ lệ dự phòng càng phải cao.
Khi tự sửa nhà cấp bốn nên chống thấm trước hay sơn hoàn thiện trước? Luôn luôn chống thấm và xử lý phần thô trước, sơn và lát gạch sau cùng. Sơn đẹp trước rồi mới phát hiện thấm dột thì phải cạo ra làm lại từ đầu, tốn gấp đôi.
Nên chọn nội thất gỗ tự nhiên hay gỗ công nghiệp cho nhà cấp bốn? Với khí hậu nóng ẩm và nhu cầu ở lâu dài, nội thất gỗ tự nhiên bền hơn, chịu ẩm tốt hơn và dùng được hàng chục năm. Gỗ công nghiệp rẻ ban đầu nhưng dễ phồng rộp, bung cạnh khi gặp ẩm, thay mới nhiều lần lại thành tốn kém.
Lời kết
Tự sửa nhà cấp bốn không khó, cái khó là làm đúng thứ tự và không làm ẩu ở những chỗ quan trọng. Năm kinh nghiệm xương máu phía trên đều là tiền và công sức người đi trước đã trả, mong bạn không phải trả lại lần nữa. Chuẩn bị kỹ, làm chắc từ phần khuất, rồi mới tới phần đẹp, đó là cách giữ cho căn nhà bền và ví tiền của bạn không chảy máu.
CỬA HÀNG ĐỒ GỖ THÁI BÌNH (https://thaibinhdogo.com/) 199 đường Nguyễn Thị Thập, Quận 7, TPHCM Điện thoại: 0913 916 949 – 0909 354 829 Nhận đặt hàng theo yêu cầu. Có thợ đo vẽ tận nhà. Xem thêm: Nội Thất Thái Bình (https://noithatthaibinh.com/)
